Arkeoloji Bilimleri Dergisi

Abstract

Starting around 12.000-10.000 years ago, people living in the Near East started doing something quite remarkable: they developed new ways to store and prolong the shelf-life of plant foods. I argue that this process started with small-scale household decision-making, bringing about gradual and small-scale changes. When viewed as an evolutionary trajectory covering the Near Eastern Epipaleolithic to Pottery Neolithic periods, this transition exemplifies a shift from co-insurance to self-insurance food risk management. Ultimately, it was the combination of new plant processing technologies, new and more effective storage technologies, and the development of domesticated plants that worked in concert to increase the shelf-life and amount of plants that could be stored each year. All of these processes were important. It was a combination of all three that collectively changed the economic foundation of Neolithic villages.

​

Özet

Günümüzden yaklaşık 12.000-10.000 yıl önce Yakın Doğu’da yaşayan insanlar çok büyük bir değişime imza attılar: bitkisel besinleri depolamak ve raf ömürlerini uzatmak için yeni yöntemler denemeye başladılar. Bu makalede, bu sürecin hanehalkları tarafından gerçekleştirildiğini, hanehalklarının geliştirdiği bu yeni karar verme mekanizmalarının ise zaman içerisinde aşamalı, küçük ölçekli değişimler getirdiğini öneriyorum. Yakın Doğu’da Epipaleolitik’ten Çanak Çömlekli Neolitik’e uzanan evrimsel süreç içerisinde baktığımızda, bu değişim, beslenme stratejilerinin ortak karar alma mekanizmalarına bağlı olmaktan çıkıp, risk yönetimi için daha bireysel çözümlerin üretilmeye başladığı yeni bir döneme geçişi temsil ediyor. Bu süreçte, yıl boyu depolanabilecek bitkilerin miktarını belirleyen ve raf ömürlerini uzatan şey birkaç faktörün birleşimiydi: yeni bitkisel besin işleme teknikleri ile yeni ve daha etkili depolama teknolojilerinin geliştirilmesi ve bitkilerin ehlileştirilmesi. Bu üç faktör bir araya geldiğinde, Neolitik köylerin ekonomik altyapısı tümüyle değişmişti.